سخنگو

مجتبی گهستونی

بی توجهی برای کاوش، ثبت و حفاظت از محوطه باستانی پارک کوهساران در شرق اهواز منجر به تخریب، حفاری های غیر مجاز و اقامت معتادین و گورخواب هایی است که در گوردخمه ها جا خوش کرده اند با وجود تعداد زیادی قبر و گوردخمه در پارک کوهساران، این مکان هنوز برای بسیاری از افراد ناشناخته مانده است. دسترسی آسان، نزدیکی و بزرگی پارک از جمله مزیت های پارک کوهساران در بلوار نواب صفوی ابتدای ورودی منبع آب روبروی منازل شرکت نفت کارون در منطقه هفت شهرداری اهواز است.

بی توجهی برای کاوش، ثبت و حفاظت از محوطه باستلنی پارک کوهساران در شرق اهواز منجر به تخریب، حفاری های غیر مجاز و اقامت معتادین و گورخواب هایی است که در گوردخمه ها جا خوش کرده اند.با گذشت پنج سال از شناسایی و معرفی محوطه باستانی در پارک کوهساران اهواز از سوی انجمن دوستداران میراث فرهنگی تاریانا خوزستان و تایید باستانی بودن آن از طرف برخی باستان شناسنان و همچنین اداره کل میراث فرهنگی خوزستان نه این اداره کل اقدام لازم را برای ثبت محوطه انجام داده و نه پژوهشکده باستان شناسی کشور برای بررسی و کاوش در آن دستوری صادر کرده است.

در جلسه ای که اخیرا با شهردار منطقه هفت اهواز که این محوطه باستانی در آن منطقه واقع شده است برگزار شد شهردار منطقه یک از اینکه اداره میراث فرهنگی حاضر به همکاری با شهرداری نیست ابراز نگرانی کرد. چرا که وی معتقد بود که ما یک سال است ۷۰۰ میلیون تومان اعتبار برای پارک کوهساران و محوطه باستانی در نظر گرفتیم که اداره کل میراث فرهنگی با ارائه یک سری پیشنهاد که برای ما توجیه ندارد شرایط لازم را برای رسیدگی به این محوطه فراهم نمی کند.

با وجود تعداد زیادی قبر و گوردخمه در پارک کوهساران، این مکان هنوز برای بسیاری از افراد ناشناخته مانده است. دسترسی آسان، نزدیکی و بزرگی پارک از جمله مزیت های پارک کوهساران در بلوار نواب صفوی ابتدای ورودی منبع آب روبروی منازل شرکت نفت کارون در منطقه هفت شهرداری اهواز است.

از زمان شناسایی محوطه باستانی کوهساران توسط انجمن تاریانا در سال ۱۳۹۰ تلاش شد با دعوت از باستان شناسان متعدد و همچنین ارسال عکس و دیگر اطلاعات لازم برای برخی دیگر از کارشناسان نظر آنها را درباره این محوطه جویا شود که با نقطه نظرات مثبت فراوانی همراه بود.

پارک کوهساران نیمه های دهه ۸۰ خورشیدی بر روی تپه هایی باستانی ساخته شده است که ابتدای رشته کوهی است که به قول یک زمین شناس به کوههای بختیاری معروف است و تا فاصله بسیار دوری از اهواز به سمت جاده ماهشهر امتداد پیدا می کند. برروی این تپه مخازن آب معروف به منبع آب وجود دارد که در دهه سی خورشیدی ساخته شد.

استقرار تپه باستانی آسیه آباد یا بی سیم در فاصله کوتاهی از محوطه باستانی پارک کوهساران یکی از نشانه های باستانی بودن شهر اهواز که در سال ۱۳۱۰ بقایای شهر باستانی هرمز اردشیر در همین حوالی در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسید.

تاکید دوستداران میراث فرهنگی بر گستردگی شهر هرمز اردشیر که قبرستان کوهستانی پارک کوهساران بخشی از آن است گویای اهمیت موضوع است.

استقرار دو قبرستان مسیحیان و لهستانی ها در محل میدان بارفروش ها، وجود تپه آسیه آباد، قبرستان سنگی پارک کوهساران بر فراز تپه های منبع آب، مجاورت با رودخانه تمدن ساز کارون در فاصله ای اندک از یکدیگر فرصت مهم و مغتنمی است تا اداره کل میراث فرهنگی خوزستان با همکاری شهرداری اهواز یکی از سایت های تاریخی و گردشگری اهواز را احیا کند.

حال بی توجهی به محوطه تاریخی پارک کوهساران اهواز مدتی است که مورد بحث و مناقشه شهرداری منطقه هفت اهواز، اداره کل میراث فرهنگی و گردشگری استان خوزستان و دوستداران میراث فرهنگی قرار گرفته است.

رئیس انجمن دوستداران میراث فرهنگی تاریانا خوزستان با اعلام اینکه وجود دهها قبر و گوردخمه در پارک کوهساران اهواز با اقدام شهرداری برای تبدیل این محوطه به پارک در معرض تهدید قرار گرفته است گفت: پارک کوهساران یک محوطه تاریخی است که هر گونه اقدامی در این محوطه و یا پیرامون آن اعم از ایجاد فضای سبز و یا کاشت درختان باید با رعایت یک سری ضوابط و طراحی خاص انجام شود.

سعید محمدپور افزود: شهرداری و میراث فرهنگی می توانند طرحی را تدوین تا بر اساس آن نه تنها ضوابط میراث فرهنگی مخدوش نشود تا شاهد وجود یک محوطه تاریخی به صورت تل خاک نباشیم. متاسفانه این که تپه مزبور در شرایط مناسب حفاظتی هم قرار ندارد.

وی بیان کرد: احیاء و باز زنده سازی سایت موزه پارک کوهساران چون توانمندی های زیادی برای جذب توریست دارد ضرورت دارد.

این فعال میراث فرهنگی یادآور شد: منطقه هفت شهرداری اهواز دارای توانمندی های زیادی برای بازدید گردشگران داخلی و خارجی است که باید در راستای تأمین زیرساختها و احیاء بافت موجود در این منطقه گام هایی بلند برداشت که در این زمینه همکاری شهرداری کلانشهر اهواز در منطقه هفت بسیار ضروری است.

محمدپور گفت: انتظار می رود از همه توانمندی و ظرفیت قانونی برای بهبود این بخش از شهر اهواز که دارای سابقه طولانی در بخش تاریخی و هویتی این شهر تاریخی است استفاده مطلوبی شود.